Stroomverbruik airco: kWh en kosten per uur, dag en zomer

Een gemiddelde single-split airco verbruikt circa 0,7 kWh per draaiuur bij koelen. Dat volgt uit cijfers van Milieu Centraal: 80 kWh in 110 koeluren. Een mobiele airco verbruikt in diezelfde 110 uur 110 kWh, dus ongeveer 1,0 kWh per uur. Het werkelijke verbruik per uur hangt af van het koelvermogen, de buitentemperatuur en de energiezuinigheid van het toestel.

Om het verbruik van een specifiek toestel te berekenen, gebruik je het koelvermogen (in kW) en de energie-efficiëntie op het energielabel:

Stroomverbruik (kWh) = koelvermogen (kW) ÷ SEER of EER × aantal draaiuren

Staat het opgenomen vermogen al op het typeplaatje of in de handleiding, dan reken je nog directer:

Stroomverbruik (kWh) = opgenomen vermogen (kW) × aantal draaiuren

Rekenvoorbeeld: een airco met 3,5 kW koelvermogen en een SEER-waarde van 6,10 — de ondergrens van energielabel A++ — verbruikt in 4 draaiuren 3,5 ÷ 6,10 × 4 = 2,3 kWh. Bij onze rekenhulp van € 0,30 per kWh kost dat € 0,69. Een zuiniger toestel van hetzelfde vermogen met een SEER van 8,50 (de ondergrens van het hoogste label A+++) verbruikt voor diezelfde 4 uur nog maar 3,5 ÷ 8,50 × 4 = 1,6 kWh, ofwel € 0,49.

Let op: SEER is een seizoensgemiddelde, gebaseerd op een reeks buitentemperaturen door het hele koelseizoen. Op een hete middag met piekbelasting ligt het werkelijke opgenomen vermogen vaak hoger dan de SEER-formule suggereert, en op een milde avond juist lager. Gebruik de formule daarom als indicatie, niet als exacte meter.

Onderstaande tabel laat het verbruik en de kosten per draaiuur zien voor drie veelgebruikte koelvermogens, berekend met de SEER-ondergrenzen van energielabel A++ en A+++:

Kosten berekend met onze rekenhulp (€ 0,30 per kWh). Veel toestellen halen een hogere SEER dan de labelondergrens, dus reken dit als een bovengrens per label, niet als een vast getal per toestel.

Per uur kost een gemiddelde single-split airco ongeveer € 0,21 bij onze rekenhulp van € 0,30 per kWh. Op een dag met 4 uur koelen loopt dat op tot ruim € 0,80, en bij intensief gebruik van 10 uur per dag tot ruim € 2. Over een heel koelseizoen verschilt het totaal sterk per type airco en gebruiksintensiteit.

Stroomkosten (€) = verbruik (kWh) × stroomprijs per kWh

Onderstaande tabel combineert het verbruik per apparaat uit cijfers van Milieu Centraal met onze rekenhulp-stroomprijs van € 0,30 per kWh:

Bij intensief gebruik van een mobiele airco — meer dan 30 dagen per jaar, zo'n 10 uur per dag — loopt het jaarverbruik op tot circa 300 kWh, ongeveer drie keer het normale gebruik, meldt Milieu Centraal. Bij onze rekenhulp komt dat neer op ongeveer € 90 per zomer voor die ene mobiele airco.

Een eigen rekenvoorbeeld voor een dag met veel koeling, uitgaande van een gemiddelde single-split airco (0,7 kWh per uur):

Deze reeks is een eigen scenario-berekening op basis van het Milieu Centraal-gemiddelde, geen apart gemeten cijfer. Je eigen verbruik hangt af van het koelvermogen, het energielabel en hoeveel uur je daadwerkelijk koelt.

SEER, EER en SCOP zijn de energie-efficiëntiematen die op het Europese energielabel van een airco staan. SEER (Seasonal Energy Efficiency Ratio) geeft de gemiddelde efficiëntie bij koelen over een heel seizoen. EER (Energy Efficiency Ratio) is het koelvermogen gedeeld door het opgenomen vermogen onder één vaste testconditie. SCOP (Seasonal Coefficient of Performance) is het equivalent voor verwarmen.

Deze definities komen uit de Europese Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 626/2011, die sinds 1 januari 2013 van toepassing is op de energie-etikettering van airconditioners. De verordening deelt airco's in efficiëntieklassen in, van A+++ (zuinigst) tot G (minst zuinig):

Hoe hoger de SEER- of SCOP-waarde, hoe minder stroom een airco verbruikt voor hetzelfde koel- of verwarmvermogen. Milieu Centraal adviseert bij aanschaf te kiezen voor een split-airco met energielabel A++ of hoger, en daarnaast te letten op het opgegeven jaarverbruik in kWh op het label zelf, omdat labels tussen productcategorieën onderling niet één-op-één vergelijkbaar zijn.

Voor mobiele airco's (single-duct en dual-duct) geldt in dezelfde verordening een aparte klassenindeling, gebaseerd op EER en COP in plaats van SEER en SCOP. Doordat dit type airco inherent minder efficiënt werkt dan een split-systeem, halen mobiele modellen in de praktijk doorgaans een lager energielabel.

Een mobiele airco verbruikt beduidend meer stroom dan een split-airco met hetzelfde doel: 110 kWh tegenover 80 kWh in 110 draaiuren, blijkt uit cijfers van Milieu Centraal, geactualiseerd op 24 juli 2026. Dat verschil komt doordat een mobiele airco warme buitenlucht via een slang naar buiten afvoert, waarbij warme lucht via kieren rond die slang weer naar binnen komt.

Een split-airco (ook wel vaste of wandmodel airco genoemd) heeft een aparte buitenunit die de warmte rechtstreeks afgeeft, zonder dat er warme lucht terug de woning in lekt. Dat maakt een split-systeem doorgaans zuiniger en effectiever, vooral op de heetste dagen wanneer een mobiele airco juist tekortschiet, aldus Milieu Centraal.

Verschillen tussen mobiele en split-airco op een rij:

• Installatie: een mobiele airco heeft geen professionele installatie nodig; een split-airco moet worden aangesloten door een gecertificeerd technicus met een geldig F-gassen-diploma.
• Verbruik: een mobiele airco verbruikt circa 1,4 keer zoveel stroom als een gemiddelde single-split airco bij hetzelfde aantal draaiuren.
• Koelvermogen op hete dagen: een split-airco houdt de koelprestatie beter vast bij hoge buitentemperaturen dan een mobiele airco.
• Koudemiddel: koudemiddelen met een hoge klimaatimpact (zoals R410a) zijn sinds 2025 niet meer toegestaan voor nieuwe modellen op de markt, en vanaf 2029 wordt een laag-impact koudemiddel verplicht in split-airco's, meldt Milieu Centraal.
• Verplaatsbaarheid: alleen een mobiele airco kun je meenemen naar een andere ruimte of woning.

Wie alleen af en toe een enkele ruimte wil koelen, kan met een mobiele airco uit de voeten. Voor structurele koeling van een woonkamer of meerdere ruimtes is een split-airco op de lange termijn zuiniger in gebruik.

Het werkelijke stroomverbruik van een airco hangt af van meer dan alleen het toestel: isolatie, zonwering, de ingestelde temperatuur en onderhoud spelen allemaal mee. Een goed geïsoleerde en beschaduwde woning heeft minder koeling nodig, en dus minder draaiuren, om dezelfde binnentemperatuur te bereiken.

Belangrijke factoren die het verbruik beïnvloeden:

• Isolatie: HR++ glas in combinatie met buitenzonwering blokkeert circa 80% van de warmtestraling die anders naar binnen komt, meldt Milieu Centraal. Isoleren alleen is niet genoeg — eenmaal binnengekomen warmte blijft juist beter vastzitten in een goed geïsoleerde woning.
• Zonwering: goede zonwering kan de kans op oververhitting van een woning met circa 75% verminderen; buitenzonwering werkt daarbij minstens twee keer zo effectief als binnenzonwering (gordijnen, lamellen), volgens Milieu Centraal.
• Temperatuurinstelling: elke graad lager dan nodig kost extra stroom. Milieu Centraal adviseert de thermostaat maar een paar graden onder de buitentemperatuur te zetten, in plaats van op de laagste stand.
• Onderhoud en filters: vervuilde filters en een vuile buitenunit laten een airco harder werken voor hetzelfde koeleffect, en verhogen daarmee het verbruik en het geluidsniveau.
• Dakkleur en materiaal: een wit dak reflecteert circa 85% van de warmte, tegenover circa 5% bij zwart bitumen, blijkt uit cijfers van Milieu Centraal — relevant bij een plat dak onder een zolderkamer.

Deze factoren werken door in het jaarlijkse verbruik: hoe minder warmte een woning binnenkomt of vasthoudt, hoe minder draaiuren en dus hoe minder kWh een airco nodig heeft om dezelfde temperatuur te halen.

Het stroomverbruik van een airco verlaag je vooral door instraling te beperken vóórdat je gaat koelen, en door het toestel gericht en efficiënt te gebruiken. Milieu Centraal noemt hiervoor de vuistregel "Hang op, doe dicht, lucht door": zonwering ophangen, ramen en gordijnen overdag dicht houden, en 's avonds en 's nachts ventileren zodra het buiten koeler is dan binnen.

Praktische maatregelen om het verbruik te beperken:

1. Sluit overdag gordijnen, rolluiken of buitenzonwering aan de zonzijde.
2. Koel alleen de ruimtes die je daadwerkelijk gebruikt, in plaats van de hele woning.
3. Zet de temperatuur een paar graden onder de buitentemperatuur, niet op de laagste stand.
4. Combineer de airco met een ventilator voor betere luchtverdeling, zodat je minder hard hoeft te koelen.
5. Laat filters en de buitenunit regelmatig reinigen; vervuiling kost extra stroom.
6. Ventileer 's ochtends vroeg en 's avonds laat met koelere buitenlucht, in plaats van de airco continu te laten draaien.

Voor wie serieus overweegt op stroomkosten te besparen, telt ook de keuze van het toestel zelf mee: een split-airco met energielabel A++ of hoger verbruikt structureel minder dan een ouder toestel of een mobiele airco, zoals de eerdere tabellen laten zien.

Een airco koel je meestal overdag, precies wanneer zonnepanelen stroom opwekken — dat maakt de combinatie met zonnestroom voor de hand liggend. Door overdag te koelen gebruik je een groter deel van je eigen opwek rechtstreeks, in plaats van die tegen een lage vergoeding terug te leveren aan je energieleverancier.

Dat eigen verbruik wordt extra relevant nu de salderingsregeling per 1 januari 2027 stopt, nadat de Eerste Kamer de wet die daartoe leidt op 17 december 2024 aannam. Hoeveel je paneel dan nog oplevert en hoe je dat berekent, lees je bij opbrengst zonnepanelen: per paneel, per jaar, per maand.

Heb je geen zonnepanelen of draai je de airco 's avonds, wanneer de zon al onder is, dan kan een thuisbatterij overdag opgeslagen zonnestroom 's avonds alsnog inzetten voor koeling. Hoeveel kWh capaciteit daarvoor nodig is, hangt af van je totale huishoudverbruik en niet alleen van de airco; een richtlijn daarvoor staat bij hoeveel kWh thuisbatterij heb je nodig?. Wil je weten wat het einde van salderen concreet voor jouw situatie betekent, dan geeft onze salderingscheck daar een indicatie van.

De meeste moderne split-airco's kunnen naast koelen ook verwarmen, en dat verbruik werkt net iets anders dan bij koelen. In plaats van de SEER-waarde (koelen) is dan de SCOP-waarde (verwarmen) leidend: hoe hoger de SCOP, hoe minder stroom nodig is voor dezelfde hoeveelheid warmte.

Bij lichte vorst en in het voor- en najaar haalt een airco vaak een hoger rendement dan bij verwarmen bij strenge vorst, waardoor het stroomverbruik per graad warmte dan lager uitvalt. Bij welke temperaturen dat omslaat, wat het kost in vergelijking met gas, en wanneer een airco als bijverwarming wél of niet loont, lees je bij verwarmen met een airco: kosten, rendement en wanneer het loont.

Het stroomverbruik is een deel van de totale kosten van een airco; de aanschaf en installatie wegen minstens zo zwaar mee in de afweging. Prijzen lopen sterk uiteen per koelvermogen, het aantal binnenunits en de complexiteit van de leidingroute naar de buitenunit.

Een uitgebreid overzicht van indicatieve marktprijzen voor single-split en multi-split systemen, installatiekosten en onderhoud vind je bij wat kost een airco (kopen + installeren) in 2026?. Bij Mijnhuisinstallaties regelen we een gratis schouw en één vaste prijs voor toestel en installatie door een InstallQ-erkende installateur; je betaalt pas na oplevering.